Tình trạng béo phì ngày càng xuất hiện nhiều ở cả trẻ em và người lớn. Đáng chú ý là nhiều phụ nữ mang bầu cũng trong tình trạng thừa cân béo phì, gây bất lợi cho thai nhi.
Phụ nữ có bầu thường tăng từ 9 đến 13 cân là đạt mức quy định về thể chất đối với cơ thể của cả mẹ và bé. Tuy nhiên, hiện nay con số này thường vượt ngưỡng, trung bình tỷ lệ cân nặng ở phụ nữ mang bầu thường phổ biến từ 13 đến 16 cân, không hiếm trường hợp tăng ngoài 20 cân.
BS Đặng Thị Nghĩa, BV Phụ sản Hà Nội cho rằng, tăng cân quá nhiều khiến bà bầu rất khó khăn bởi vì sự phát triển của thai nhi kèm theo sự phát triển quá nhiều của cơ thể mẹ sẽ làm bà bầu thấy nặng nề, mệt nhọc. Hệ thống cơ xương khớp phải vất vả chịu trọng lượng thai và cả trọng lượng cơ thể mẹ dư.
Với những phụ nữ đang mang thai, béo phì làm tăng khả năng sảy thai, tiền sản giật và dị tật bẩm sinh ở thai nhi. Tăng cân quá quy định sẽ để lại những biến chứng sau khi sinh. Những bằng chứng khoa học gần đây đã cho thấy trẻ sinh ra từ các bà mẹ béo phì sẽ tăng nguy cơ mắc bệnh béo phì, đái tháo đường type 2 và bệnh tim mạch về sau.
Thêm vào đó, trong giai đoạn nuôi con, tỷ lệ nuôi con bằng sữa mẹ ở các bà mẹ thừa cân, béo phì thấp hơn rõ rệt so với những bà mẹ có cân nặng trong giới hạn bình thường. Ngoài những khó khăn trong việc ngậm bắt vú và nút sữa hiệu quả của trẻ thì động tác mút của trẻ sẽ kích thích não người mẹ tiết ra một loại hormone prolactin gây tiết sữa. Ở phụ nữ béo phì, động tác mút của con không thể gây tiết prolactin như bình thường. Chính vì vậy, các bà mẹ béo phì thường hay cho con ngưng bú sớm.
Trong khi đó, việc bú mẹ có ý nghĩa rất quan trọng vì có thể tăng cường miễn dịch cho trẻ sơ sinh và giảm nguy cơ mắc bệnh khác như bệnh đường tiêu hóa, viêm khớp thiếu niên, dị ứng, hen phế quản và chàm. Trẻ được bú mẹ cũng giảm nguy cơ béo phì về sau. Một số nghiên cứu còn cho rằng bú mẹ có thể giúp não bộ phát triển một cách tối ưu.
Việc hạn chế tăng cân trong thai kỳ có thể có ích trong phòng ngừa những biến cố sản khoa bất lợi. Chính vì vậy, việc chú ý kiểm soát cân nặng ở những phụ nữ đang ở độ tuổi sinh nở là biện pháp phòng ngừa cần thiết.
Có chế độ dinh dưỡng hợp lý, mẹ không tăng cân quá nhiều mà con vẫn phát triển bình thường là cách tốt nhất để bà bầu giữ gìn vóc dáng sau sinh và đặc biệt tránh được những loại bệnh không đáng có. Chị em nên ăn nhiều rau củ quả, và các loại có chất tanh như thịt, hải sản tăng cường chất sắt và canxi cho mẹ và bé, để bé lấy chất dinh dưỡng nuôi cơ thể mình mà mẹ vẫn không bị dư cân quá nhiều.
