Chăm sóc bé

Trẻ bị sốt cao, cần biết xử trí đúng và kịp thời

Khi trẻ bị sốt có nghĩa là cơ thể bị mắc các bệnh nhiễm khuẩn (vi khuẩn, virut, ký sinh trùng…) chủ yếu là các bệnh viêm amidan, viêm họng, viêm phổi, viêm tai giữa, tiêu chảy… Với mức sốt vừa 38-38,5 độ C thì cơ thể trẻ có thể chịu đựng được nhưng khi trẻ bị sốt cao ở nhiệt độ 39-40 độ C, thậm chí trong thời gian dài sẽ gây mất nước, rối loạn điện giải, rối loạn thần kinh, co giật, thiếu ô xy não, tổn thương các tế bào thần kinh, có thể hôn mê hoặc tử vong….

Do đó cách xử trí đúng và kịp thời khi trẻ bị sốt cao trước khi đưa được trẻ đến cơ sở y tế để thầy thuốc khám xác định nguyên nhân và chỉ định dùng thuốc là quan trọng, tránh được những hậu quả nặng nề, có thể gây nguy hiểm đến tính mạng của trẻ.

Cách xử trí đúng

Khi thấy trẻ có biểu hiện mệt mỏi, quấy khóc, dễ nổi cáu, ngủ lơ mơ, mặt đỏ hoặc tái mét, rùng mình, thân nhiệt tăng có nghĩa là trẻ đang lên cơn sốt. Cha mẹ hoặc người thân của trẻ cần làm như sau:

- Để trẻ nằm ở nơi thông thoáng khí, không có gió lùa, hạn chế nhiều người vây quanh trẻ.

- Cặp nhiệt độ: Có thể đặt nhiệt kế ở dưới nách hoặc ở hậu môn của trẻ. Nhiệt kế phải được giữ trong nách ít nhất 3 phút, cánh tay của trẻ áp sát vào ngực. Nhiệt độ của trẻ sẽ là số hiện trên nhiệt kế cộng thêm khoảng 0,3 – 0,4 độ. Ví dụ: nhiệt kế ghi 38 độ C thì thân nhiệt thực sự của bé khoảng 38,3 – 38,4 độ C.

- Nếu thân nhiệt của trẻ không quá 38 độ C: cởi bớt quần áo, không đắp chăn, chỉ mặc quần áo mỏng cho trẻ và theo dõi nhiệt độ của trẻ thường xuyên, cứ khoảng 1 giờ đo 1 lần.

- Nếu thân nhiệt của trẻ khoảng 38 – 38,5 độ C: Chườm mát để hạ sốt cho trẻ: Cách làm: Cho ít nước lạnh vào trong chậu. Cho thêm nước nóng vào, bằng 1/2 lượng nước lạnh. Kiểm tra nhiệt độ nước bằng cách nhúng khuỷu tay vào thau nước, cảm giác ấm giống như nước tắm em bé. Dùng khăn bông mềm, sạch, nhúng vào chậu nước, vắt hơi ráo rồi lau lên khắp mình trẻ, nhất là các vị trí như nách, bẹn, chờ bốc hơi thì lau tiếp cho tới khi thân nhiệt hạ xuống khoảng 37,5 độ C, mặc lại quần áo cho trẻ. Cần phải theo dõi nếu thân nhiệt lại tăng thì lại chườm tiếp.

- Nếu thân nhiệt của trẻ 38,5 độ C trở lên: Cần cho trẻ uống thuốc hạ sốt paracetamol theo đúng liều lượng, cân nặng và khoảng cách giữ hai lần uống thuốc ghi trong hướng dẫn sử dụng. Nếu trẻ buồn nôn không uống được thuốc thì có thể dùng viên đạn nhét hậu môn.

- Cho trẻ uống nhiều nước, nếu trẻ còn bú thì cho bú nhiều hơn. Bù nước và điện giải cho trẻ bằng Oresol theo đúng hướng dẫn sử dụng.

- Cho trẻ ăn uống bình thường bằng các loại thức ăn lỏng, dễ tiêu như cháo, súp,… uống thêm các loại nước hoa quả như cam, chanh,…

- Đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để khám và điều trị kịp thời.

Cần lưu ý không được làm như sau

- Mặc nhiều quần áo ấm hoặc đắp chăn khi trẻ đang sốt vì sẽ càng làm tăng thân nhiệt, rất nguy hiểm nếu trẻ sẽ sốt cao hơn gây co giật, thiếu ô xy não, tổn thương các tế bào thần kinh, có thể hôn mê và tử vong.

- Tuyệt đối không dùng nước đá để chườm cho trẻ sẽ khiến trẻ bị sốt cao hơn do cơ chế co mạch ngoại vi.

- Không xát chanh hay đánh gió cho trẻ.

- Không dùng nhiều loại thuốc có chung một thành phần để hạ sốt sẽ dẫn đến quá liều có thể gây ngộ độc.

Bình luận bằng Facebook

Bình luận

  1. nguyễn hà linh

    kính chào bác sĩ, con gái của em tròn 25 tháng rồi nhưng cháu mới được 10,5kg và cao 83cm. cháu ăn uống cũng bình thường, ngày 3 bát cháo 200ml, 300ml sữa, 1 hộp sữa chua và 100ml nước hoa quả. nhưng phải 1 năm nay cháu vẫn không tăng cân. cháu bi viêm A nên rất hay bị ốm, cứ thay đổi thời tiết là cháu bi sổ mũi và viêm họng lúc đó lại uống kháng sinh. Bởi vậy chúng em rất lo lắng, em đọc nhiều bài báo thì biết là con em đang trong tình trạng suy dinh dưỡng. em đang rất muốn đưa cháu đi khám tổng thể về sức khỏe để có hướng giải quyết nhưng mà không biết đưa đi khám ở đâu. rất mong bác sĩ chỉ cho cháu biết ạ. cháu cũng nghe các mẹ nói là đi khám ở viện dinh dưỡng thì chỉ cho thuốc về uống và một số ,,,,.em đang lăn tăn không biết thế nào. mong bác sĩ qiups em ạ. e cũng nói thêm, con nhà em ra rất nhiều mồ hôi, đầu lúc nào cũng như tắm, tay chân lúc nào cũng nóng, phải chăng con em bi bệnh gì ạ?cháu không ăn vặt mà chỉ ăn cháo và uống sữa và nước cam quýt thôi. còn lại tất cả thì không ăn gì hết. dó có phải là lý do dẫn đến cháu thiếu chất. rất mong bác sĩ giúp em ạ. cảm ơn bác rất nhiều. bác có thể cho em địa chỉ tin cậy để em đưa cháu đi khám ạ. em ở Hà Nội. cảm ơn bác sĩ.

    • BS. Thanh Hương Meyeucon.org

      Trước hết phải điều trị bệnh viêm họng gần như thường xuyên của bé. Bạn nên chú ý giữ ấm chân và cổ. Bé hay ra mồ hôi có thể là nguyên nhân làm bé hay nhiễm lạnh và viêm họng. Bạn nên đặt khăn vải xô (may 3-4 lớp) vào lưng cho bé, thường xuyên kiểm tra thay khăn dễ dàng không để bé ngấm lạnh do mồ hôi. Chế độ ăn của bé thiếu cả về số lượng và chất lượng. Tuổi này đã chuyển ăn cơm nát ngày 2 bữa, 1 bữa cháo (thay đổi thường xuyên phở, bún , mỳ thịt, trứng… Nên băm nhỏ thịt, tôm, cá rồi rim, sốt mềm có nước rưới cơm, rau xắt nhỏ nấu canh chan bát thứ 2 (gọi là bát 2 thực ra 2 lần xới nửa bát). Ngày vẫn nên 2 cốc sữa 200ml (cả ngày 400ml), nên trái cây nghiền hoặc xắt thật nhỏ cho bé nhai (loại có xơ sẽ tốt cho tiêu hoá), thêm phô-mai.

      • BS. Thanh Hương Meyeucon.org

        Chế độ như vậy tạm được, nên thêm pho-mai 2 thỏi/tuần. Có thể ngoại giao để cô giáo giúp bạn cho bé uống nước cam khi ngủ dậy, nếu trường có chế độ ăn bữa phụ khi ngủ trưa dậy thì nên uống vào buổi chiều khi đi học về (trẻ thường rất khát nước) trước bữa ăn tối 1 giờ

Bình luận